FED, ropa i rekord WIG20

Dwie liczby streszczają ten tydzień: 3,4% rocznej inflacji CPI w USA i rekordowy WIG20, który zyskał 1,2%. Pierwsza przypieczętowała jastrzębi kurs banków centralnych; druga pokazała, że warszawski parkiet płynął własnym nurtem — wbrew globalnej wyprzedaży napędzanej wojną USA–Iran, blokadą Cieśniny Ormuz i skokiem cen ropy. Zanim piątek przyniósł odbicie ulgi, główne indeksy świata oddały cztery sesje z rzędu.

Obraz tygodnia: risk-off z piątkową ulgą

O kierunku tego tygodnia nie zdecydowały wyniki spółek, lecz makroekonomia i geopolityka. Gorący CPI z USA spiął się ze skokiem cen ropy napędzanym konfliktem zbrojnym USA–Iran, a rynek błyskawicznie przełożył to na jastrzębią wycenę banków centralnych. Efektem były cztery spadkowe sesje z rzędu, przełamane dopiero w piątek, gdy rajd ropy i rentowności złapał oddech.

Rynki globalne

Po obu stronach Atlantyku ekrany świeciły na czerwono, a jedyny wyjątek przyszedł z Mediolanu. Poniżej rozkład sił na trzech kontynentach — z liderami, którzy urośli wbrew rynkowi, i maruderami, którzy oberwali najmocniej.

USA

Najgłębiej osunął się Dow Jones — 1,6% w dół, do około 52 573 pkt, w czwartej spadkowej sesji z rzędu przełamanej dopiero w piątek. S&P 500 oddał od 0,6% do 0,8% (ok. 7 657 pkt), a Nasdaq Composite blisko 0,7% (ok. 26 333 pkt). Piątkowe odreagowanie miało konkretny ciężar: S&P 500 w górę o 0,9%, Dow o 509 pkt, Nasdaq 100 o 0,9% — po pauzie w rajdzie ropy i rentowności obligacji. Rentowność amerykańskich 10-latek trzymała się tuż pod 4,92%, w pobliżu wieloletnich szczytów.

Układ sektorowy był wymowny: wygrała energetyka (+2,1%), przegrała ochrona zdrowia (-3,5%), a telekomunikacja dołożyła 1,1%. Nie zabrakło jednak fajerwerków. Dell [DELL] wystrzelił w piątek o 11,9% na historyczny szczyt — i to nie po wynikach, lecz po inicjacji rekomendacji „Outperform” od RBC. Hewlett Packard Enterprise [HPE] dorzucił około 11%. Oracle [ORCL] elektryzował liczbami: 19,30 mld USD przychodu (+30% r/r), chmura infrastrukturalna w górę o 121% do 7,4 mld USD, backlog (RPO) spuchnięty do 664 mld USD — a mimo to kurs jedynie „falował”. Adobe [ADBE] pokazał wynik ponad prognozy, ale hamujący ARR ściął notowania o około 3,7%.

Europa

Europa zaliczyła najgorszy tydzień od kwietnia. STOXX 50 stracił 1,9%, a szeroki STOXX 600 spadł o 2,2%. W czołówce indeksów DAX oddał 1,83%, CAC 40 — 1,20%, a FTSE 100 — 1,67%; jedynym, który wyszedł nad kreskę, był włoski FTSE MIB (+0,79%). Winowajca był ten sam co wszędzie: eskalacja na linii USA–Iran i zakłócenia w Cieśninie Ormuz, które windowały ropę i gaz w całej Europie. Europejski Bank Centralny (EBC) podniósł stopy zgodnie z oczekiwaniami i ostrzegł przed inflacją rozgrzewaną drożejącą energią.

Azja

Azja dołożyła swoje w piątek 11 września, gdy obawy o przeciągającą się wojnę USA–Iran pogłębiły przecenę. Nikkei 225 spadł o 1,93% (64 011 pkt), TOPIX o 0,65% (4 028 pkt), Shanghai Composite o 1,18% (3 888 pkt), a Hang Seng o 0,60% (24 806 pkt). Najboleśniej dostał koreański Kospi (-2,7%), ciągnięty w dół przez SK Hynix (-4%) i Samsung Electronics (-3,8%). A jednak parkiet w Szanghaju świętował: debiutujący Enflame, chiński rywal Nvidii, wystrzelił o 206% pierwszego dnia notowań.

Rynek polski (GPW)

Gdyby czytać Warszawę wyłącznie przez globalną kalkę, GPW powinna była zjechać razem z resztą świata. Stało się odwrotnie. WIG20 zyskał 1,2% w skali tygodnia (zamknięcie 4 139 pkt, w piątek +0,74%) i wyznaczył rekord w okolicach 4 172 pkt. Szeroki WIG dodał 0,75%, choć mniejsze spółki nie nadążały: mWIG40 zakończył tydzień płasko, z lekką stratą (piątek -0,22%), a sWIG80 praktycznie bez ruchu (piątek +0,25%).

Motorem tej siły był sektor bankowy, bijący historyczne maksima; pomogły też spadki cen ropy i stabilizacja długu. Piątkowy obrót sięgnął 3,56 mld zł — to nie była zwyżka na cienkim rynku.

Wydarzenia korporacyjne

Silnik zwyżek WIG20 miał wyraźnie bankowe brzmienie. PKO BP [PKO], Pekao [PEO], Santander Bank Polska [SPL] i mBank [MBK] wspinały się na nowe historyczne szczyty. Orlen [PKN] otarł się o rekordy — rynkowa wycena pakietu Skarbu Państwa sięgnęła historycznych ok. 50 mld USD — choć w piątek to właśnie paliwowy gigant zadziałał jak hamulec indeksu. Po drugiej stronie XTB [XTB] potaniało o około 6% w tygodniu, do ok. 148,5 zł, a swoją mocną serię wzrostów zamknęła JSW [JSW]. Rada Polityki Pieniężnej stóp nie ruszyła — o tym za moment, w części makro.

Makroekonomia i banki centralne

47,8 punktu — do tak niskiego poziomu indeks nastrojów amerykańskich konsumentów nie schodził od dawna. Ten odczyt, obok gorącego CPI, pchnął trzy banki centralne w jastrzębią stronę.

Sierpniowy CPI w USA (dane urzędu statystyki pracy, BLS) wyniósł 3,4% r/r — zgodnie z konsensusem — ale dynamika miesięczna przyspieszyła do 0,4% m/m z 0,1% w lipcu, a inflacja bazowa dołożyła 0,3% m/m i 2,4% r/r. Wstępny wrześniowy indeks Uniwersytetu Michigan osunął się z 51,7, podczas gdy 12-miesięczne oczekiwania inflacyjne skoczyły do 4,6% z 4,0% — najwyżej od czerwca. Rosnące ceny przy słabnących nastrojach to podręcznikowy stagflacyjny dysonans.

Na tym gruncie pierwsza od 2023 roku podwyżka stóp przez Fed przestała być hipotezą. Posiedzenie FOMC zaplanowano na 15–16 września, decyzja zapada w środę 16.09, a rynek wyceniał ponad 70% szans na ruch o 25 pb z obecnego przedziału 3,50–3,75%. Europejski Bank Centralny już zadziałał: podniósł stopy zgodnie z oczekiwaniami i ostrzegł przed inflacją napędzaną drogą energią na tle bliskowschodniego konfliktu. Narodowy Bank Polski (NBP) na razie stał z boku — stopa referencyjna została na 3,75% (decyzja z 9.09). Polski CPI podskoczył jednak w sierpniu do 3,4% r/r z 3,0% w lipcu, a winne były przede wszystkim paliwa: po wygaśnięciu pakietu osłonowego zdrożały o 24,2% r/r i 5,2% m/m, wypychając odczyt pod górną granicę pasma NBP (3,5%). Rynek zaczął więc przesuwać zakłady w stronę listopadowej podwyżki, a rozmowy o obniżkach zeszły z agendy.

Surowce, waluty i krypto

Co jednocześnie trzyma złoto przy rekordach i spycha kryptowaluty w dół? Ten sam duet: droga ropa i widmo wyższych stóp. Surowcowym rdzeniem tygodnia była właśnie ropa — w wydaniu, które dla globalnej gospodarki oznacza rachunek do zapłaty.

Brent poszedł w górę o ponad 11%, śróddziennie dotykając 109,98 USD — najwyżej od maja — by po piątkowej korekcie o 2,8% zamknąć tydzień przy ok. 104,6 USD. WTI otarł się o 100 USD (piątek -2,4%), zyskując w tygodniu około 9%. Paliwem tej zwyżki była wojna tankowcowa USA–Iran oraz ataki i blokada w Cieśninie Ormuz; piątkowe cofnięcie wywołała dopiero zapowiedź rozmów Iran–Zatoka Perska w Omanie. Złoto trzymało się przy rekordowych ok. 4 350 USD (piątek +0,76%), srebro przy ok. 64,3 USD, a gaz kosztował ok. 2,83 USD w USA i ok. 79,5 EUR w Europie.

Na walutach (fixing NBP z 11.09) dolar wyceniono na 3,7267 zł, euro na 4,3228 zł, franka na 4,5768 zł, a funta na 5,0332 zł; para EUR/USD kręciła się wokół 1,16. Złoty siłą rzeczy słabł — risk-off i droga ropa to dla waluty importera ropy trudne połączenie, choć decyzja RPP dała mu śróddzienne wsparcie. Krypto płynęło pod prąd nastrojom: Bitcoin zsunął się do ok. 77 300 USD (-4,4% w 7 dni, ze szczytu ok. 82 000 USD i -11,7% od początku roku), a Ethereum przy ok. 2 465 USD stracił 1,8% w tygodniu i aż 16,8% od stycznia — najsłabiej z dużych altcoinów. Indeks strachu i chciwości Fear & Greed osłabł do 56 z 69.

Geopolityka: wojna USA–Iran i Cieśnina Ormuz

Około 25% morskiego handlu ropą i 20% obrotu LNG — tyle w normalnych czasach płynie przez Cieśninę Ormuz. Od 28 lutego 2026 roku szlak pozostaje w większości zablokowany przez morską blokadę Iranu narzuconą przez USA. Wraz z wojną USA–Iran cieśnina stała się osią globalnej wyceny ryzyka.

Przebieg tygodnia był brutalny. 5 września USA uderzyły w trzy irańskie tankowce — odwet za atak na własne okręty. W dniach 8–9 września Iran odpowiedział największą falą uderzeń od początku wojny: na 10 statków (2 amerykańskie i 8 tankowców) oraz pociskami balistycznymi na bazę USA w Jordanii; wśród ofiar znalazł się członek załogi jednostki Hercules Star. CENTCOM raportował zniszczenie 10 irańskich tankowców w poprzednim tygodniu i przekierowanie 100 statków w ciągu 60 dni blokady. Eskalacja nie odpuściła i w weekend — 12–13 września kolejna jednostka została trafiona przy wyspie Qeshm, zginęła jedna osoba.

Na horyzoncie pojawił się jednak promyk deeskalacji. Na 14 września zaplanowano rozmowy dyplomatów Rady Współpracy Zatoki Perskiej z Iranem w Omanie o tymczasowym zarządzaniu żeglugą przez cieśninę — i to właśnie ta zapowiedź ścięła w piątek notowania ropy. Dla rynków całość układa się w prosty łańcuch: droższa ropa i gaz napędzają globalną reflację, ta wymusza jastrzębi zwrot Fed, EBC i NBP, rośnie premia za ryzyko żeglugowe, a największy rachunek płacą importerzy netto ropy — z Polską w tej grupie.

Anomalie i ciekawostki rynkowe

Rynek nie zawsze robi to, co dyktują liczby — a ten tydzień dostarczył kilku takich zgrzytów między danymi a reakcją kursu.

• Oracle wbrew wynikom — backlog spuchł do 664 mld USD przy wykorzystaniu GPU rzędu 97,9%, a mimo tego blowoutu kurs jedynie falował. Poprzednie zaskoczenie wynikami skończyło się przeceną o 10,55%.
• Stagflacyjny dysonans w USA — nastroje konsumentów na dnie (47,8) przy oczekiwaniach inflacyjnych rosnących do 4,6%, najwyżej od czerwca.
• Debiut roku w Azji — Enflame w górę o 206% na starcie w Szanghaju, przy popycie detalicznym przekraczającym 6 000-krotność dostępnej puli akcji. Euforia wokół AI nie ogląda się na chipowe restrykcje.
• Polska kontra świat — WIG20 na plusie o 1,2% i banki na historycznych szczytach, gdy rynki bazowe się osuwały.
• Dell bez wyników — plus 11,9% do rekordu wyłącznie na inicjacji rekomendacji.
• Składany iPhone — na evencie 9 września Apple [AAPL] pokazało „iPhone Duo” za ok. 2 000 USD, stawiając Siri AI w centrum strategii.

Kalendarz na następny tydzień (13–19.09.2026)

Najbliższy tydzień należy do banków centralnych — FOMC gra pierwsze skrzypce, a w tle toczą się wątek regulacji krypto w USA i geopolityczny kalendarz wokół Ormuz.

• 14.09 (pon.) — rozmowy Iran–Rada Współpracy Zatoki Perskiej w Omanie ws. żeglugi przez Cieśninę Ormuz; kluczowe dla ropy.
• 15.09 (wt.) — start posiedzenia FOMC; w USA Senat głosuje nad ustawą CLARITY Act regulującą rynek kryptowalut.
• 16.09 (śr.) — decyzja FOMC o 20:00 CET wraz z projekcjami i „dot plotem”, konferencja Jerome’a Powella o 20:30 CET; do tego sprzedaż detaliczna za sierpień (14:30 CET), ceny importu, zapasy i indeks NAHB.
• 17.09 (czw.) — decyzja Banku Anglii (BoE); brytyjski CPI; w USA rozpoczęte budowy i pozwolenia, wnioski o zasiłek oraz indeks Fed z Filadelfii.
• 18.09 (pt.) — decyzja Banku Japonii (BoJ) po posiedzeniu 17–18.09; ważna dla pary USD/JPY.
• Polska (orientacyjnie, połowa miesiąca) — finalny CPI za sierpień, inflacja bazowa NBP, wynagrodzenia i zatrudnienie, produkcja przemysłowa oraz PPI.

Podsumowanie

Łatwo zamknąć ten tydzień w jednym słowie „spadki” — i byłby to błąd. Owszem, skok ropy z tytułu wojny USA–Iran i gorący CPI zepchnęły globalne indeksy w dół przez cztery sesje, a Fed, EBC i NBP zamienili narrację obniżek na podwyżki. Ale prawdziwym bohaterem był WIG20: rekord i banki na historycznych szczytach to sygnał, którego nie było widać nigdzie indziej.

Kolejne dni rozstrzygną się w środę. Jeśli Fed faktycznie podniesie stopy po raz pierwszy od 2023 roku, presja na ryzykowne aktywa i mocniejszy dolar mogą wrócić ze zdwojoną siłą. Drugim frontem pozostaje Oman — każdy trwały sygnał deeskalacji w Ormuz odbije się najpierw na ropie, a przez nią na całej układance inflacyjnej. Dwie sceny, jeden tydzień, który może przesądzić o nastrojach na dłużej.